Đẩy mạnh nghiên cứu liên ngành và hội nhập quốc tế trong lĩnh vực tư pháp hình sự

TS. Hoàng Xuân Châu, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Luật Hà Nội dự và chủ trì Hội thảo, cùng với sự tham gia của đội ngũ các nhà khoa học, chuyên gia đến từ các đơn vị đồng tổ chức, các cơ sở đào tạo luật và các văn phòng luật sư trên địa bàn cả nước.

Trong bối cảnh Việt Nam đang đẩy mạnh chuyển đổi và ứng dụng các thành tựu khoa học công nghệ, đặc biệt là Dữ liệu Lớn (Big Data) và Trí tuệ Nhân tạo (AI), vào các lĩnh vực trọng yếu, những cơ hội và thách thức đối với nền tư pháp hình sự xuất hiện ngày càng phổ biến. Chính vì vậy, Hội thảo lần này là minh chứng cho cam kết mạnh mẽ của các cơ sở đào tạo trong việc tăng cường hợp tác, thúc đẩy nghiên cứu liên ngành và hội nhập quốc tế. Đồng thời, đây là một diễn đàn học thuật cởi mở, nơi những ý tưởng tiên phong về sự giao thoa giữa pháp luật hình sự và công nghệ dữ liệu được phân tích, đánh giá một cách toàn diện.

Các chuyên gia nước ngoài tham dự Hội thảo Khoa học Quốc tế ngày 12/12

Tại Hội thảo, các chuyên gia đã có những tham luận tập trung vào việc phân tích cách thức "Dữ liệu lớn" đã và đang thay đổi quy trình điều tra tội phạm; hỗ trợ việc thu thập và phân tích bằng chứng số; dự đoán xu hướng tội phạm thông qua thuật toán và tối ưu hóa hiệu quả hoạt động của các cơ quan tiến hành tố tụng. Bên cạnh đó, nhiều ý kiến đã đi sâu vào việc nhận diện và đối diện với những thách thức đạo đức, pháp lý và xã hội nảy sinh từ việc ứng dụng công nghệ này, như: Những vấn đề về bảo mật thông tin cá nhân; nguy cơ thiên vị thuật toán (algorithmic bias) có thể dẫn đến sự bất công trong quá trình xét xử; yêu cầu về trách nhiệm giải trình (accountability) của các hệ thống AI trong tư pháp hình sự...

GS. Jenny E. Carroll, Trường Luật, Đại học Texas A&M trình bày tham luận tại Hội thảo

Thông qua việc kết hợp chia sẻ kinh nghiệm quốc tế từ Hoa Kỳ và phân tích sâu sắc về thực trạng pháp luật và thực tiễn áp dụng tại Việt Nam do các chuyên gia trong nước trình bày, Hội thảo tập trung hướng tới việc xây dựng một hệ thống tư pháp công bằng, minh bạch và nhân văn hơn trong kỷ nguyên số. Bên cạnh đó, Hội thảo cũng hướng tới các mục tiêu chiến lược cụ thể, phục vụ trực tiếp cho công cuộc cải cách tư pháp của đất nước:

Một là, xây dựng một khung lý thuyết vững chắc về dữ liệu lớn trong tư pháp hình sự, làm nền tảng khoa học cho việc ban hành các chính sách và quy phạm pháp luật, đây là cơ sở để định hướng ứng dụng công nghệ một cách hiệu quả, đảm bảo nguyên tắc công bằng và trách nhiệm được duy trì xuyên suốt quá trình từ phòng ngừa đến xét xử.

Hai là, tiếp thu có chọn lọc kinh nghiệm quốc tế, đặc biệt là kinh nghiệm sử dụng “Dữ liệu lớn” trong phòng chống tội phạm của một số quốc gia khác, từ đó, có thể đánh giá thực trạng của Việt Nam một cách khách quan, toàn diện. Việc đánh giá này sẽ làm nổi bật những điểm mạnh cần phát huy, những điểm yếu cần khắc phục, và những khoảng trống pháp lý cần bổ sung.

PGS. Dongsheng Zang, Trường Luật, Đại học Washington trình bày tham luận tại Hội thảo

Sau thời gian làm việc khẩn trương và nghiêm túc, Hội thảo Khoa học Quốc tế đã hoàn thành các nội dung đề ra. Trong đó, các bài học kinh nghiệm then chốt, các kiến nghị mang tính đột phá cho việc hoàn thiện pháp luật hình sự và tố tụng hình sự đã được tổng kết để phù hợp với tình hình đất nước ta, đặc biệt trong bối cảnh tốc độ phát triển của tội phạm công nghệ cao và tội phạm mạng đang tăng nhanh chóng.

Sự kiện này khẳng định sự quyết tâm của Trường Đại học Luật Hà Nội và tinh thần hợp tác hữu nghị với các bên trong việc chủ động nắm bắt xu thế đất nước để bảo vệ trật tự xã hội. Đồng thời, Hội thảo lần này được kỳ vọng sẽ tạo ra một bước tiến lớn, góp phần nâng cao năng lực chuyên môn cho đội ngũ cán bộ, giảng viên, và sinh viên luật, đồng thời cung cấp những căn cứ khoa học quan trọng cho các cơ quan lập pháp và hành pháp trong quá trình xây dựng và hoàn thiện hệ thống tư pháp hình sự Việt Nam.

Một số hình ảnh tại buổi Hội thảo:

Các chuyên gia trong nước và quốc tế tham dự Hội thảo

TRƯỜNG VŨ